Онцлох мэдээ: 2021 оны 3 дугаар сарын 2-ны өдрийн байдлаар манай орны зарим  гол мөрний мөсний зузаан өмнөх арав хоногоос 5-20 см нимгэрч, мөсний нягт багасаж, мөс хэврэгшиж байгаа тул  цаг хожих, зам товчлох зэргээр мөсөн дээгүүр явах болон авто тээвэр хийхгүй байхыг онцгойлон анхааруулж байна. УЦУОСМХ-н Гадаргын усны судалгааны хэлтэс 2021-03-01

Урьдчилсан мэдээ > Сар
Шинэчлэгдсэн: 2021-03-01 08:53:03

Хэвлэх

2021 оны 3-р сарын цаг агаарын урьдчилсан төлөв

2021 ОНЫ 3 ДУГААР САРЫН ЦАГ АГААРЫН УРЬДЧИЛСАН МЭДЭЭ

ТАНЫ АНХААРАЛД

Дэлхийн цаг уурын байгууллагаас тогтоосноор олон жилийн дундаж (ОЖД) утга гэдэг нь 1981–2010 оны хоорондох тухайн цаг уурын хэмжигдэхүүний дундаж утгыг авч үздэг. Сарын цаг агаарын урьдчилсан мэдээнд сарын дундаж агаарын температур, нийлбэр хур тунадасны хэмжээг дараах дөрвөн бүс нутаг тус бүрээр урьдчилан мэдээлнэ.

  • Баруун (Баян–Өлгий, Увс, Ховд, Завхан, Говь–Алтай, Баянхонгор)
  • Төв (Архангай, Өвөрхангай, Хөвсгөл, Булган, Сэлэнгэ, Орхон, Дархан–Уул, Төв)
  • Зүүн (Хэнтий, Дорнод, Сүхбаатар)
  • Говь (Дундговь, Өмнөговь, Дорноговь, Говь–Сүмбэр)

Цаг агаарын үзэгдэл нутгийн 30 хувиас хэтрэхгүйгээр зурвас газраар ажиглагдах тохиолдолд "зарим газраар", 30–70 хувьд "ихэнх нутгаар", 70 хувиас дээш нутгийг хамрах тохиолдолд "нийт нутгаар" гэсэн нэр томьёо хэрэглэдэг. Дулааны улиралд агаарт болон хөрсний гадарга дээр температур 0°– аас бага болж хүйтрэхийг "цочир хүйтрэл" гэнэ.

Сар, улирлын урьдчилсан мэдээний талаар лавлах бол "Ус цаг уур, орчны судалгаа мэдээллийн хүрээлэн” –гийн 11–326606 утсаар холбогдох буюу тус хүрээлэнгийн “Орчил урсгал, урт хугацааны прогнозын судалгааны хэлтэс"–ээс тодруулах боломжтой.

3 ДУГААР САРД АЖИГЛАГДАХ ХҮЧТЭЙ САЛХИТАЙ ӨДРИЙН ТООНЫ ӨӨРЧЛӨЛТ

Зураг 1–д 80 станцын 1980–2020 оны гуравдугаар сард ажиглагдсан хүчтэй салхитай өдрийн (15м/с–ээс их салхитай өдрийн тоо)  орон зайн тархалтыг харуулав. Тархалтын зургаас харахад ОЖД–аар Алтайн салбар уулс, Арц богдын өвөр хоолой болон говь талын нутгаар 4–7 өдөр, Алтайн өвөр говь, Их нууруудын хотгор болон Хангай, Хөвсгөл, Хэнтийн уулархаг бүс нутгаар харьцангуй бага, бусад нутгаар 2–4 өдөр хүчтэй салхи ажиглагдсан байна. Хүчтэй салхи ажиглагдсан өдрийн олон жилийн явцыг 4 бүс нутгаар харахад сүүлийн жилүүдэд илэрхий нэмэгдсэн хандлага ажиглагдсан байна. Ялангуяа баруун болон говийн бүс нутагт 1980–1999 онд 1–2 өдөр ажигллагддаг байсан бол сүүлийн 20 жилд (2000–2020) 4–6 өдөр болж, хүчтэй салхины давтагдал 2–3 дахин нэмэгдсэн байна.

Зураг 1. Цаг уурын 80 станцын гуравдугаар сард ажиглагдах хүчтэй салхитай өдрийн тооны өөрчлөлт 19812020.

а). Хүчтэй салхи ажиглагдсан өдрийн орон зайн тархалт.

б). Хүчтэй салхи ажиглагдсан өдрийн олон жилийн явц, дөрвөн бүс нутгаар

 

УУР АМЬСГАЛЫН ТОЙМ

Гуравдугаар сарын агаарын дундаж температур олон жилийн дунджаар Баян–Өлгий, Увс, Завхан, Хөвсгөлийн нутаг, Архангай, Хэнтийн баруун, Баянхонгорын хойд, Төвийн зүүн хойд хэсгээр 10–22°C хүйтэн, Говь–Алтай, Баянхонгор, Дундговь, Дорноговийн өмнөд хэсэг болон Өмнөговийн ихэнх нутгаар 6°C хүйтнээс 2°C дулаан, бусад нутгаар 6–12°C хүйтэн байдаг (Зурaг 2).

Зураг 2. 3 дугаар сарын агаарын температурын ОЖД, [°С]

2000 оноос өмнөх жилүүдэд гуравдугаар сарын агаарын температур ОЖД–аас харьцангуй хүйтэн байсан ба тухайлбал 1980, 1984–1985, 1987–1988, 1991–1992, 1994, 1996, 1999 онуудад ихэнх нутгаар олон жилийн дунджаас 1–6°С–аар хүйтэн байсан байна. Харин 1990, 1997, 2002, 2008 онууд болон сүүлийн жилүүдэд агаарын температур олон жилийн дунджаас 1–6°С-аар дулаан байсан байна (Зурaг 3).

Зураг 3. 3 дугаар сарын агаарын температурын олон жилийн явц

[Улаан – ОЖД-аас дулаан, хөх – ОЖД-аас хүйтэн]

Сарын нийлбэр хур тунадас ОЖД–аар Хөвсгөл, Архангай, Булган, Сэлэнгэ, Дорнодын нутаг, Завханы зүүн, Төв, Хэнтийн хойд хэсгээр 4–6 мм, бусад нутгаар 0–4 мм хур тунадас ордог. (Зурaг 4).

Зураг 4. 3 дугаар сарын нийлбэр хур тунадасны ОЖД, [мм]

Хур тунадасны хувьд 1981, 1991, 1992, 2012 онуудад ихэнх нутгаар олон жилийн дунджаас ахиу хур тунадас орсон бол бусад хугацаанд ихэнх нутгаар олон жилийн дунджаас бага хур тунадас орсон байна (Зурaг 5).

Зураг 5. 3 дугаар сарын нийлбэр хур тунадасны олон жилийн явц

[Ногоон – ОЖД-аас ахиу, шар – ОЖД-аас бага]

 

ЦАГ АГААРЫН УРЬДЧИЛСАН МЭДЭЭ

Баруун аймгуудын нутгаар. Энэ сард агаарын дундаж температур Баян–Өлгий, Ховд, Говь–Алтайн нутаг, Увс, Завхан, Өвөрхангайн баруун өмнөд хэсэг болон Баянхонгорын өмнөд хагаст ОЖД–аас дулаан, бусад нутгаар дунджийн орчим байна (Зураг 6). Хур тунадас Говь–Алтайн зүүн өмнөд, Баянхонгорын өмнөд хэсгээр ОЖД–аас бага, бусад нутгаар дунджийн орчим байх төлөвтэй байна (Зураг 7). Агаарын температур хур тунадасны явцыг Зураг 8–д харуулав. Нэг, хоёр болон гуравдугаар арав хоногийн эхээр агаарын температур өмнөх үеэсээ 3–8°С–аар хүйтэрнэ. Нэг, хоёр, гуравдугаар арав хоногийн эхэн болон гуравдугаар арав хоногийн сүүлээр ихэнх нутгаар хур тунадас орох төлөвтэй байна. Салхи ихэнх хугацаанд 4–9 м/с, хоёрдугаар арав хоногийн эхэн болон дунд үеэр салхи 18–20 м/с, зарим үед 24 м/с хүрч ширүүсэн цасан болон шороон шуурга шуурч болзошгүй. 

Төвийн аймгуудын нутгаар. Энэ сард агаарын дундаж температур болон хур тунадас нийт нутгаар ОЖД–ийн орчим байх төлөвтэй байна (Зураг 6, 7). Агаарын температур, хур тунадасны явцыг Зураг 9–д харуулав. Нэгдүгээр арав хоногийн эхэн, хоёрдугаар арав хоногийн эхэн болон дунд, гуравдугаар арав хоногийн эхээр ихэнх нутгаар агаарын температур өмнөх үеэсээ 3–8°С–аар хүйтэрнэ. Нэгдүгээр арав хоногийн эхэн, хоёрдугаар арав хоногийн эхэн болон дунд, гуравдугаар арав хоногийн эхэн болон сүүлчээр ихэнх нутгаар хур тунадас орох төлөвтэй. Салхи ихэнх хугацаанд 4–9 м/с, хоёрдугаар арав хоногийн эхэн болон дунд үеэр зарим газраар 15–18 м/с, зарим үед түр зуур 20 м/с хүртэл ширүүсч, цасан болон шороон шуурга шуурах төлөвтэй байна.

Зүүн аймгуудын нутгаар. Энэ сард агаарын дундаж температур нийт нутгаар ОЖД–ийн орчим байх төлөвтэй байна (Зураг 6). Харин хур тунадас Хэнтийн хойд хагас, Дорнодын нутгаар ОЖД–аас ахиу, бусад нутгаар дунджийн орчим байх төлөвтэй байна (Зураг 7)Агаарын температур, хур тунадасны явцыг Зураг 10–д харуулав. Нэгдүгээр арав хоногийн дунд, хоёр болон гуравдугаар арав хоногийн эхэн үеэр ихэнх нутгаар агаарын температур өмнөх үеэсээ 5–10°С–аар хүйтэрнэ. Нэгдүгээр арав хоногийн дунд, хоёрдугаар арав хоногийн эхэн болон сүүлч, гуравдугаар арав хоногийн дунд болон сүүлчээр ихэнх нутгаар цас орно. Салхи ихэнх хугацаанд 5–10 м/с, хоёрдугаар арав хоногийн дунд үеэр зарим газраар 12–18 м/с хүрч ширүүсэн цасан болон шороон шуурга шуурах төлөвтэй байна.

Говийн аймгуудын нутгаар. Энэ сард агаарын дундаж температур Өмнөговийн баруун хэсгээр ОЖД – аас дулаан, бусад нутгаар дунджийн орчим байна (Зураг 6). Хур тунадас Өмнөговийн өмнөд хагас, Дорноговийн өмнөд захын сумдаар ОЖД – аас бага, бусад нутгаар дунджийн орчим байх төлөвтэй байна. Агаарын температур, хур тунадасны явцыг Зураг 11–д харуулав. Хоёр болон гуравдугаар арав хоногийн эхээр ихэнх нутгаар агаарын температур өмнөх үеэсээ 5–10°С–аар хүйтэрнэ. Нэгдүгээр арав хоногийн дунд үе, хоёрдугаар арав хоногийн эхээр ихэнх нутгаар цас орно. Салхи ихэнх хугацаанд 5–10 м/с, хоёрдугаар арав хоногийн эхэн болон дунд үеэр ихэнх нутгаар 18–20 м/с, зарим үед түр зуур 24 – 28 м/с хүрч ширүүсэн шороон шуурга шуурах төлөвтэй байна.

Зураг 6. 2021 оны 3 дугаар сарын агаарын дундаж температурын урьдчилсан мэдээ, [°С]

[Д – агаарын температур ОЖД – аас дулаан, Н – агаарын температур ОЖД – ийн орчим]

Зураг 7. 2021 оны 3 дугаар сарын нийлбэр хур тунадасны урьдчилсан мэдээ, [мм]

[И – хур тунадас ОЖД – аас ахиу, Б – хур тунадас ОЖД – аас бага

 Н – хур тунадас ОЖД – ийн орчим]

Зураг 8. Баруун аймгуудын нутгийн 2021 оны 3р сарын температур, хур тунадасны явц

[Улаан – агаарын хамгийн их температур, хөх – агаарын хамгийн бага температур,

хар – агаарын дундаж температур, ногоон – хур тунадасны хэмжээ]

Зураг 9. Төвийн аймгуудын нутгийн 2021 оны 3р сарын температур, хур тунадасны явц

[Улаан – агаарын хамгийн их температур, хөх – агаарын хамгийн бага температур,

хар – агаарын дундаж температур, ногоон – хур тунадасны хэмжээ]

Зураг 10. Зүүн аймгуудын нутгийн 2021 оны 3р сарын температур, хур тунадасны явц

[Улаан – агаарын хамгийн их температур, хөх – агаарын хамгийн бага температур,

хар – агаарын дундаж температур, ногоон – хур тунадасны хэмжээ]

Зураг 11. Говийн аймгуудын нутгийн 2021 оны 3р сарын температур, хур тунадасны явц

[Улаан – агаарын хамгийн их температур, хөх – агаарын хамгийн бага температур,

хар – агаарын дундаж температур, ногоон – хур тунадасны хэмжээ]

 

ЗӨВЛӨМЖ

 

Энэ сард агаарын дундаж температур нутгийн баруун өмнөд хэсгээр буюу Баян–Өлгий, Ховд, Говь–Алтайн нутаг, Баянхонгорын өмнөд хагас, Увс, Завханы баруун өмнөд хэсэг болон Өмнөговийн баруун хэсгээр ОЖД–аас дулаан, бусад нутгаар дунджийн орчим байх төлөвтэй байна. Цаг агаарын муудалтын (хүйтрэлт) үеүүдийг авч үзвэл нэг болон хоёрдугаар арав хоногийн эхэн, гуравдугаар арав хоногийн эхэн болон сүүлчээр ихэнх нутгаар агаарын температур өмнөх үеэсээ 5–10°С–аар хүйтрэнэ.

 

Хур тунадасны хувьд нутгийн өмнөд хэсгээр буюу Говь–Алтай, Баянхонгор, Өмнөговийн өмнөд хэсэг, Дорноговийн өмнөд захын сумдын нутгаар ОЖД–аас бага байх бол Хэнтийн хойд хэсэг, Дорнодын нутгаар ОЖД–аас ахиу, бусад нутгаар дунджийн орчим хур тунадас орох төлөвтэй байна. Мөн нэг болон хоёрдугаар арав хоногийн эхээр ихэнх нутгаар, гуравдугаар арав хоногийн эхэн болон сүүлчээр баруун, төв, зүүн зүгийн нутгаар цас орж, салхины хурд зарим газраар 15–18 м/с, ялангуяа хоёрдугаар арав хоногийн эхэн болон дунд үеэр баруун болон говь талын нутгаар зарим үед 18–24 м/с хүртэл ширүүсч, шороон шуурга шуурах болзошгүй тул ард иргэд онцгойлон анхаарна уу. 

 

Онцлох мэдээ

Улаанбаатар - 2021/03/03

8 цаг

-7 19
O
CF
Үзэгдэлгүй
2 м/с

ӨНӨӨДӨР - 2021/03/03

1 33
O
CF
Цас

7 м/с

Шинэ мэдээ

Санал асуулга

"Бороо шивэрнэ" гэсэн хэллэгтэй урьдчилсан мэдээг та юу гэж ойлгодог вэ?

google play app store