Онцлох мэдээ: Арванхоёрдугаар сарын нэгдүгээр арав хоногийн байдлаар Монгол орны ихэнх гол мөрөнд тогтвортой мөсөн бүрхүүл тогтож, мөсний зузаан өмнөх арав хоногийнхоос 10-30 см нэмэгдсэн хэдийч нуурын толио болон голын нийт уртын дагууд мөсний зузаан харилцан адилгүй байгаа ба мөсний даац хүн, мал, машин тэрэг явахад аюулгүй хэмжээнд хүрч бэхжээгүй байгаа тул цаг хожих, зам товчлох зэргээр мөсөн дээгүүр явах, авто тээвэр хийхгүй байхыг  онцгойлон анхааруулж байна. Гадаргын усны судалгааны хэлтэс 2018.12.12

Уур амьсгал
Шинэчлэгдсэн: 2018-11-23 09:16:23

Хэвлэх

2018 оны 10 дугаар сарын ерөнхий орчил урсгалын тойм

2018 оны 10 дугаар сарын ерөнхий орчил урсгалын тойм

 

      I. Өндрийн даралтын орон

Стратосферийн дээд давхарга дахь туйлын хуйлрал энэ сар үндсэндээ өвлийн улирлын горимдоо шилжиж, эрчмийн хувьд дундаж хэмжээндээ байв. Сарын дундаж байдлаар тропосферийн давхаргад туйлын циклоны нэг төв хойд Америкийн зүүн хойно, нөгөөх нь Шинэ газрын районд байрлаж, түүний хотос Урал, баруун Сибирээс Балхаш руу түрэн тогтож байв. Уг хотосын зүүн талаар Монголын баруун хэсгээс дундад Сибир рүү түрсэн өндрийн гүвээ байрлаж, дундад Сибир дээр даралтын +40..+80гПа нэмэх аномаль тогтсон бол Амур болон зүүн хойд Хятад, Солонгос руу түрсэн сулавтар хотос тогтсон. Мөн хойд Номхон далай- Алеутын арлуудын хойно өндрийн циклон байрлаж, Номхон далай дээр даралтын -40..-60гПа сөрөг аномаль тогтсон\Зураг-1б,1в\. Үндсэндээ Шинэ газар дээрх туйлын циклоны Уралаас Балхаш руу түрсэн хотос 10 дугаар сарын 4-7, 21-23, 24-27ны үеэр Монгол руу шилжиж ирэн тропосферийн дунд болон доод давхаргад циклон үүсэж, 6-8, 25-27-нд уг циклон нутгийн зүүн хэсэг, Амурын сав газар улам гүнзгийрээд хойд Солонгос руу шилжиж өнгөрсөн бол сарын бусад хугацаанд дундад Азиас төв Сибир рүү зүүн хойш гүвээ түрж, улмаар сарын сүүлийн 5 хоногт дундад Сибир дээр улам хүчтэй болсоны улмаас даралтын нэмэх аномалийн голомт үүссэн байна.     

Дундад тропосфер дахь ӨФБ-ийн зон Атлант болон Номхон далай болон Монголоос зүүн тийш Солонгосын хойд хэсгээр дундаж байрлалтайгаа бараг давхцаж байсан бол Европын нутаг дээр бага хэмжээгээр, Монголоос хойш Байгалийн районд +10 градус орчмоор дээш байрласан нь дундад Сибир дээр гүвээ хүчтэй хөгжсөнтэй холбоотой юм. Харин Дундад Азийн хойд хэсгээр дундаж байрлалаас бага зэрэг нам өргөрөг рүү байрлаж байв\Зураг-1в\.        

ЕОУ-ын индексийн үзүүлэлтээс үзвэл дундад тропосфер дахь барууны урсгалын эрчим синоптикийн 1 ба 2 дугаар секторийн өндөрр өргөрөгт эрчимтэй, дундад өргөрөгт сулавтар байсан бол зүүний урсгалын эрчим дундад өргөрөгт дунджийн орчим, харин синоптикийн III районд барууны урсгалын эрчим маш сул, уртраглаг урсгалын эрчим харьцангуй өндөр байв.  

 

Зураг-1a. 2018 оны 10 дугаар сарын дундаж Н10гПа-н тархац, аномаль

 

Зураг-1б. 2018 оны 10 дугаар сарын дундаж Н200гПа-н тархац, аномаль

 

Зураг-1в. 2018 оны 10 дугаар сарын дундаж Н500-н тархац, түүний аномаль

 

II. Газрын гадаргын даралт, температурын орон

Сарын дунджаар газрын гадарга орчмын даралтын тогтоцууд илрэл сайтай байв. Тухайлбал: Исланд болон Алеутын минимум байрлалын хувьд өөрчлөлтгүй боловч эрчмийн хувьд дунджаасаа гүнзгийрсэн, харин Азорын махсимум дунджаасаа +4..+6гпа-аар хүчтэй, Гонолулын махсимум байрлал болон эрчмийн хувьд өөрчлөлт багатай байв. Исландын бага даралтын орны Шинэ газар руу зүүн урагш түрсэн хотост сулхан илрэлтэй циклон үүсч уг хотос нь Уралын зүүн баруун Сибирийн нам доорх газар нутгаар төв Ази рүү сунаж тогтсон бол дундад Азийн их даралтын орон Монгол, зүүн Ази болон дундад Сибирийг нэлэнхүйд нь хамран тогтсон. Уг их даралтын орон 10 дугаар сарын эхний арав хоногт маш эрчимтэй тогтсон бол сарын 2 дугаар арав хоногт төв болон өмнөд Ази, Монголын баруун хэсгээр уг антициклоны эрчим нэлээд суларч, харин уг антициклоны гүвээ өндөр өргөрөгт зүүн Сибир рүү, нам өргөрөгт зүүн хойд Хятад, Солонгосын хойг руу түрсэн байна. Энэ нь Алеутын минимум гүнзгийрэх нөхцөлийг бий болгосон байна. Нөгөө талаас Шинэ газрын өмнөд хэсгээр дахин циклон гүнзшийрч түүний хотос Арал Балхаш руу түрж, баруун Сибир дээр даралтын -4..-6гПа хасах аномаль тогтсон байнаЭдгээртэй уялдан Европын нутгаар ч антициклон нэлээд хүчтэй болж, Исландын минимум ч бас -8..-12гПа-аар эрчимтэй гүнзгийрсэн байна\Зураг-2\. Үндсэндээ дундад Азийн антициклон эрчимжихийн хирээр Тэнгэр уул уруудан сэргэсэн бага даралтад харгалзах хүйтэн фронт 10 дугаар сарын 2-4,17-19-нд Монголын баруун өмнөөс зүүн хойш шилжиж, улмаар 20-24-нд Монгол дээр 2 төвтэй хослосон циклон үүсч, 25-27-нд нутгийн зүүн хэсгээр улам гүнзгийрснээс ихэнх нутгаар хур тунадас нойтон цас орж, Увсын Улаангом, Баруунтуруун, Малчин, Завханы Баянтэс, Хөвсгөлийн Чандгат, Шинэ-Идэр, Хэнтийн Дадал, Дорнодын Матадад 1 хоногтоо 10-14мм-т хүрч Монголын баруун хойд хэсгээр уур амьёгалын дунджаас ахиу хур тунадас орсон.           

10 дугаар сарын дунджаар тропосферийн дунд болон доод давхарга, газрын гадарга орчмын даралтын тогтоцтой уялдан өмнөд Ази, зүүн Хятад, Солонгосын нутаг, Японы өмнөд хэсгээр температурын орны сөрөг аномаль тогтсон бол бөмбөрцгийн хойд хагасын ихэнх нутгаар температурын дулаан аномальтай байв. Ялангуяа дундад Сибир, Байгалийн район, Монголын хойд хэсэг\1981-2010 оны дунджаас +1,1..+2,6 градус\, хойд Америкийн хойд хэсэг буюу хойд мөсөн далай дээр +4..+10 градусын нэмэх аномаль тогтсон байна\Зураг-3\.   

   

Номхон далайн баруун хойд хэсэгт 4 удаа тропикийн циклон үүссэн бол тропикийн бүсэд 17 удаа үүссэн нь нормоос харьцангуй олон тохиолдсон байна. Номхон далайн баруун хэсэгт үүссэн 4 тропикийн циклоны 3 нь тайфун болж, тэдгээрээс хамгийн хамгийн хүчтэй нь болох «Мангхут” ын төвийн даралт  905гПа, салхи 60 м/с-ээс давж порыв нь 80 м/с хүрсэн байна. Энэ циклоны улмаас Филиппинд 650мм хүчтэй аадар орж, 66 хүн нас барсан байна/3-р зураг/

Зураг-2. 2018 оны 10 дугаар сарын дундаж далайн түвшний даралт, аномаль

Зураг-3. 2018 оны 10 дугаар сарын дундаж 850гПа-н температур, аномаль

 

 

 

 

Улаанбаатар - 2018/12/15

14 цаг

-12 10
O
CF
Утаа
2 м/с

ӨНӨӨДӨР - 2018/12/15

-10 14
O
CF
Багавтар үүлтэй

6 м/с

Шинэ мэдээ

Санал асуулга

"Бороо шивэрнэ" гэсэн хэллэгтэй урьдчилсан мэдээг та юу гэж ойлгодог вэ?

google play app store